Mağaza xərclərinin uçotu: icarə, maaş, kommunal — hər manatı görmək

Satış yaxşı gedir, amma ay sonu pul qalmır. Bu, kiçik mağazalarda ən çox eşidilən şikayətdir. Səbəb çox vaxt xərclərin yazılmamasıdır: icarə bankdan, işığın pulu sahibin kartından, yük daşıyan sürücüyə kassadan verilir və heç biri bir yerdə toplanmır. Mağaza xərclərinin uçotu olmadan xalis mənfəəti bilmək mümkün deyil.

Xərcləri növlərə bölün

Hər xərci bir növə yazın, növlərin sayı isə az olsun ki, analiz mümkün olsun. Tipik siyahı:

• İcarə — sahə, anbar;
• Maaş — kassir, satıcı, yükləyici, avans;
• Kommunal — işıq, qaz, su, internet;
• Nəqliyyat — mal daşınması, yanacaq, kuryer;
• Təsərrüfat — paket, təmizlik, kağız, kiçik təmir;
• Vergi və rüsumlar;
• Reklam.

Mal alışı xərc deyil, anbara giriş kimi yazılır. Malın maya dəyəri satılanda mənfəətdən çıxılır. Təchizatçıya ödəniş barədə: təchizatçı fakturaları və borclar.

Kassadan çıxan və bankdan ödənən xərclər

Bu ayrım vacibdir. Kassadan sürücüyə 30 ₼ verilibsə, kassa balansı azalmalıdır, əks halda gün sonu sayımında "çatışmazlıq" çıxır. İcarə bankdan ödənibsə, kassaya toxunulmamalıdır, amma xərc yenə də yazılmalıdır ki, mənfəət hesabında görünsün.

Hər xərci həmin gün yazın

• Məbləğ və növ — mütləq;
• Açıqlama — "Oktyabr icarəsi", "Kassir maaşı";
• Tarix — xərcin aid olduğu gün;
• Çek və ya qəbz — şəkli çəkib əlavə edin, sonradan sual yarananda axtarmayın.

Ay sonuna saxlanan xərclərin yarısı unudulur. Xırda xərclər, məsələn paket və ya su, ayda yüzlərlə manat edə bilər.

Xalis mənfəət necə hesablanır?

Sadə düstur: Satış − Endirim − Maya dəyəri − Xərclər = Xalis mənfəət.

Nümunə: ayda satış 42 000 ₼, maya dəyəri 33 000 ₼, xərclər 6 600 ₼. Brüt mənfəət 9 000 ₼, xalis mənfəət isə 2 400 ₼. Xərclər yazılmasa, sahib 9 000 ₼ qazandığını düşünür. Ətraflı: mağazada xalis mənfəət hesablama.

Ayda bir dəfə xərc analizi

• Hər növün satışa nisbətini hesablayın: məsələn, icarə satışın neçə faizidir?
• Keçən ayla müqayisə edin: kommunal niyə artıb?
• Ən böyük 3 xərcə baxın: endirmək mümkündürmü?

İllik büdcə qurmaq barədə: mağaza üçün illik plan və büdcə.

rspos.az-da xərclər

rspos.az-da "Maliyyə → Xərclər" bölməsində hər xərc növ, məbləğ, açıqlama və tarixlə yazılır. Çekin şəklini və ya PDF-ini də əlavə etmək olar.

• Pul haradan çıxır? "Kassadan çıxarılır" seçilsə, seçdiyiniz kassanın balansı azalır. "Kassaya təsir etməsin" seçilsə, bankdan və ya şəxsi vəsaitdən ödənən xərc yalnız qeyd olunur.
• Xərc növləri: öz növlərinizi yaradırsınız. Yeni növü birbaşa formadan da əlavə etmək olar.
• Süzgəc və ixrac: tarix və növ üzrə süzgəc, bu gün, bu ay və süzgəc üzrə cəmlər, CSV ixracı.

Mənfəət hesabatı xərcləri avtomatik çıxır: brüt mənfəətin yanında "Xərclər çıxılmaqla" kartı xalis nəticəni göstərir.

Tez-tez verilən suallar

Sahibin kassadan götürdüyü pul xərcdirmi?

Xeyr. Sahibin götürdüyü pul mağazanın xərci yox, mənfəətdən payıdır. Onu xərc kimi yazsanız, mağaza olduğundan az qazanır kimi görünür. Kassadan çıxarışı ayrıca qeyd edin.

İllik ödənən xərcləri (sığorta, lisenziya) necə yazmaq olar?

Ödənildiyi ayda yazın, amma aylıq analizdə 12-yə bölünmüş payını nəzərə alın. Əks halda həmin ay zərərli, qalan aylar isə olduğundan yaxşı görünür.

İşçiyə verilən avans xərcdirmi?

Avans maaşın bir hissəsidir. "Maaş" növü ilə yazın, açıqlamada "avans" qeyd edin ki, ay sonu maaşdan çıxılsın.

Xərcləri kim yaza bilər?

Kassadan pul verən hər kəs xərci dərhal yazmalıdır. Amma xərc yazmaq icazəsini hər kassirə verməyin: kassir icazələri.

Nəticə

Xərc yazılmayanda mənfəət yalnız kağız üzərində olur. Növləri müəyyən edin, hər xərci həmin gün yazın, kassadan çıxanı bankdan ödənəndən ayırın və ayda bir dəfə analiz edin. rspos.az-ı 14 gün pulsuz sınayın.